Десничарската партија Ликуд на премиерот Бенјамин Нетанјаху се издигна како најголема партија на денешните парламентарни избори во Израел, според излезните анкети, но ниту неговиот табор ниту неговите политички ривали не обезбедија апсолутно мнозинство.
Водечките израелски телевизиски емитери предвидоа дека Ликуд ќе освои 24 до 25 места во 120-члениот Кнесет, правејќи ја најголема поединечна партија во законодавното тело, по што следи центристичката партија Јашар на поранешниот началник на генералштабот Гади Ајзенкот со 21 до 23 места.
Опозициските партии, предводени од Јашар на Ајзенкот, се предвидува дека ќе освојат вкупно две до три места повеќе од Нетанјаху и неговите сојузници, кои се очекуваше да обезбедат само 50 места.
Бидејќи ниту една страна не достигна 61 место потребни за мнозинство, останува нејасно кој ќе стане следниот премиер на Израел. Пребројувањето на гласовите е во тек, при што земјата потенцијално се соочува со недели на тешки коалициски преговори.
Реагирајќи на излезните анкети, Ајзенкот изјави дека резултатите укажуваат на „апсолутен недостиг на доверба во Нетанјаху и владата одговорна за 7 октомври кај мнозинството израелски граѓани“.
Тој го опиша предвидениот исход како „победа за израелското ционистичко, национално мнозинство“ и вети дека ќе „делува веднаш за да ја спроведе одлуката на народот“ преку замена на владата на Нетанјаху доколку резултатите бидат потврдени.
Излезноста на денешните избори беше исклучително висока, при што Централната изборна комисија пријави најголемо учество во таа фаза од изборите од 1988 година.
До 20 часот, два часа пред затворањето на гласачките места, 74,3 отсто од приближно 7,3 милиони запишани гласачи во земјата го остварија своето право на глас, во споредба со 66,3 проценти во истиот момент на претходните избори во 2022 година. Вкупната излезност на тие избори изнесуваше 70,6 отсто.
Очевидци пријавија долги редици пред гласачките места во Тел Авив и во претежно арапските градови, јави ДПА. Според медиумските извештаи, повеќе од 70.000 Израелци патувале дома од странство за да гласаат, бидејќи на повеќето граѓани не им е дозволено да гласаат надвор од земјата.
На изборите, први од терористичкиот напад предводен од Хамас врз Израел на 7 октомври 2023 година и последнователната војна во Газа, се гледа како на пресвртен момент за длабоко поделената земја.
За време на денешното гласање, Нетанјаху ги повика своите поддржувачи да гласаат, тврдејќи дека излезноста кај израелските Арапи била особено висока, додека учеството кај десничарските гласачи заостанувало.
Тој ја опиша ситуацијата како „итен повик“ и, во посебна објава на Х, тврдеше дека „поддржувачите на Муслиманското братство упаѓаат во гласачките места и ги крадат изборите“. Критичарите го обвинија Нетанјаху за ширење страв.
Арапските граѓани сочинуваат околу една петина од населението во Израел, а арапските партии би можеле да одиграат одлучувачка улога во одредувањето кој ќе стане следниот премиер.
Главниот предизвикувач на Нетанјаху, Ајзенкот (66), минатата година ја основаше центристичката партија Јашар за да се позиционира како алтернатива на премиерот.
Поранешниот началник на израелската армија, кој служеше од 2015 до 2019 година, се смета за конзервативен по прашањата за безбедноста и фигура со интегритет, иако критичарите го сметаат за човек на кого му недостасува харизма.
Ајзенкот вети нов стил на раководење, ветувајќи дека ќе владее преку единство наместо преку поделби и ширење страв.
По нападите од 7 октомври, Ајзенкот ѝ се приклучи на вонредната влада на Нетанјаху, но подоцна поднесе оставка поради несогласувања со премиерот. Татко на пет деца, тој изгуби син и двајца внуци кои служеа како војници во војната во Газа.
Вкупно 36 листи се натпреваруваа на изборите, при што предизборните анкети сугерираа дека околу една третина ќе го поминат изборниот праг од 3,25 отсто за влез во парламентот.
Прелиминарните резултати се очекуваат в четврток, а официјалните резултати треба да бидат објавени осум дена по изборите.
Претседателот на Израел Исак Херцог потоа ќе му довери мандат на кандидатот за кој ќе се смета дека најверојатно ќе може да формира влада со составување коалиција.
Кандидатот првично ќе има четири недели да обезбеди парламентарно мнозинство.
