Во вечерните часови на 12 август 2026 година, природата ќе ни претстави една од своите највеличествени глетки – целосно затемнување на сонцето. Овој феномен на „небесно усогласување“ се случува кога Месечината е директно помеѓу Земјата и Сонцето. Иако Сонцето е 400 пати поголемо од нашиот природен сателит, тоа е исто така 400 пати подалеку, дозволувајќи им на нивните дискови на небото совршено да се совпаднат. Сепак, поради навалената орбита на Месечината, ваквите усогласувања се ретки и драгоцени, пренесува астрономија.орг.рс.
За набљудувачите, ова не е само геометриски настан, туку етерична и насилна трансформација на светлината. Како што се приближува максимумот, дневната светлина исчезнува на необичен начин, а пејзажот добива специфичен, сребрен изглед. Квалитетот на светлината се менува толку драматично што чувството останува врежано во меморијата исто толку силно како и визуелниот спектакл на самото затемнување.
Сенката на полната Месечина (умбра) ќе помине над источен Гренланд, западен Исланд и северна Шпанија, завршувајќи го своето патување на Балеарските Острови. За ловците на целосност, времетраењето е клучно:
Исланд: Најдолгото времетраење од 2 минути и 18 секунди ќе биде видливо од бродовите покрај западниот брег на Исланд. Во самиот Рејкјавик, целосноста ќе трае околу 1 минута.
Шпанија: Голем дел од северна Шпанија ќе ужива во речиси 2 минути целосен мрак.
Велика Британија и остатокот од Европа: Длабоко делумно затемнување ќе биде видливо овде. Во Велика Британија, Месечината ќе покрие 90-95% од Сонцето, оставајќи само тенка полумесечина светлина ниско на западниот хоризонт.
Бидејќи Сонцето ќе биде многу ниско на небото, клучно е однапред да ја проверите вашата локација. Посетете го вашето планирано место за гледање еден ден претходно во исто време за да се осигурате дека нема дрвја, згради или ридови што го блокираат западниот хоризонт.
Иако Македонија нема да биде на патот на целосно затемнување на Сонцето, сепак, ќе може делумо да се види. Помрачувањето ќе биде видливо од Скопје околу 19:29 часот, макисмумот ќе биде во 19:36, а ќе заврши во 19:39 часот. Ќе се случува непосредно пред зајдисонце, кога Сонцето е ниско над западниот хоризонт.
Заштита на очите
СИЛНО ПРЕДУПРЕДУВАЊЕ: Никогаш не гледајте директно во Сонцето без соодветна опрема, дури и ако 95% од дискот е покриен. Обичните очила за сонце, затемнетите леќи или развиените филмови НЕ обезбедуваат никаква заштита од трајно оштетување на мрежницата.
Доколку немате специјални очила, користете методи на индиректна проекција:
Кујнска цедалка: Ова е омилен метод на астрономите. Дупките во цедалката служат како мали проектори. Грег Смај-Рамсби од списанието „Астрономија сега“ стана познат по користењето едноставна цедалка за проектирање на десетици мали полумесечини на Сонцето директно на страниците на самото списание!
Природниот феномен на „дупки“: Погледнете ги сенките под дрвјата. Празнините меѓу лисјата ќе создадат стотици мали слики од затемнетото Сонце на земјата или ѕидовите.
Пренос во живо: Доколку сте расеани од облаци, НАСА ќе го емитува целосното затемнување во живо на својот официјален канал.
Снимањето на затемнувањето бара различни стратегии:
Паметни телефони: Фокусирајте се на широкиот кадар. Статив е од суштинско значење. Наместо да се обидувате да зумирате на сонцето (што често резултира со заматена слика), снимајте ја атмосферата, променливата светлина во пејзажот и реакциите на луѓето околу вас.
ДСЛР и безогледални фотоапарати: Најдобро е да направите „тајм-лапс“ во РАЊ формат. Користете рачен фокус поставен на бесконечност и фиксни експозиции.
Напредна фотографија: Фотографирањето одблизу на короните и истакнатите површини бара следење и заградување за да се долови целиот динамички опсег на светлината.
Како бонус за љубителите на астрономијата, метеорскиот дожд Персеиди го достигнува својот врв истата ноќ (12/13 август). Условите ќе бидат апсолутно совршени: бидејќи е ден на млада месечина, небото ќе биде целосно темно, дозволувајќи дури и најслабите метеори („ѕвезди што паѓаат“) да се видат во голем број.
